مشخصات پروژه
| نام پروژه | گلها |
| نوع خاک | تیپ ۲ |
| روش پایدارسازی | باکسینگ (روش ابداعی) |
| مساحت زمین | ۵۴۰ مترمربع |
| عمق گود (نسبت به ±۰٫۰۰) | ۱۳ متر |
| سطح جداره پایدارسازی | ۹۶۰ مترمربع |
معرفی پروژه
پروژه گلها در زمینی به مساحت ۵۴۰ مترمربع و با عمق گودبرداری قابل توجه ۱۳ متر اجرا گردید. عمق زیاد گود و شرایط پیرامونی پروژه، انتخاب سیستم پایدارسازی مناسب را به یکی از مهمترین چالشهای فنی و اجرایی پروژه تبدیل کرده بود.
در چنین گودهایی، افزایش عمق معمولاً موجب افزایش نیروهای جانبی وارد بر سیستم نگهبان و در نتیجه افزایش ابعاد، تعداد و هزینه اجزای سازههای نگهبان متعارف، بهویژه سیستمهای خرپایی، میشود.
با توجه به شرایط پروژه، سیستم باکسینگ (Boxing)، بهعنوان روش ابداعی ZHIARCO، جایگزین سیستم خرپایی شد.
چالشهای اصلی پروژه
۱. عمق قابل توجه گودبرداری
عمق ۱۳ متری گود، یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده در طراحی و اجرای سیستم پایدارسازی بود. با افزایش عمق، فشار جانبی خاک و حساسیت پروژه نسبت به تغییرشکل جدارهها افزایش یافته و کنترل مراحل گودبرداری اهمیت بیشتری پیدا میکند.
همچنین در سیستمهای خرپایی، افزایش عمق میتواند به افزایش تعداد و ابعاد اعضای سازه نگهبان منجر شود که در نهایت فضای عملیاتی بیشتری از داخل گود اشغال کرده و هزینه اجرای سیستم را افزایش میدهد.
۲. وجود ساختمان قدیمی در ضلع جنوبی
در ضلع جنوبی پروژه، یک ساختمان قدیمی فاقد پی مناسب قرار داشت. وجود چنین سازهای در مجاورت گود ۱۳ متری، حساسیت عملیات خاکبرداری را افزایش میداد؛ زیرا هرگونه تغییرشکل یا افت پایداری جداره میتوانست بر وضعیت سازه مجاور اثرگذار باشد.
بنابراین، کنترل مرحلهای جداره جنوبی و کاهش زمان قرارگیری آن در وضعیت بدون پایدارسازی، از ملاحظات مهم اجرایی پروژه بود.
۳. مجاورت با خیابان و معبر
اضلاع شمالی و غربی پروژه در مجاورت خیابان و معبر عمومی قرار داشتند. این موضوع علاوه بر محدودیت فضای اجرایی، ضرورت کنترل دقیق تغییرشکلهای جداره و حفظ ایمنی محیط پیرامونی را افزایش میداد.
در چنین شرایطی، انتخاب سیستم پایدارسازی باید علاوه بر عملکرد سازهای، با محدودیتهای فضای شهری و توالی عملیات خاکبرداری نیز سازگار باشد.
راهکار مهندسی؛ جایگزینی خرپا با باکسینگ
با توجه به عمق زیاد گود و شرایط پیرامونی پروژه، استفاده از سیستم خرپایی متعارف میتوانست موجب افزایش حجم و هزینه سازه نگهبان و همچنین اشغال بخش قابل توجهی از فضای داخلی گود شود.
به همین دلیل، سیستم باکسینگ بهعنوان راهکار جایگزین انتخاب گردید.
در این روش، پایدارسازی جدارهها بهصورت مرحلهای و کنترلشده انجام میشود و با کاهش سطح آزاد جداره، امکان مدیریت بهتر رفتار خاک در طول پیشروی گودبرداری فراهم میگردد.
یکی از مزیتهای مهم این روش در پروژه گلها، حذف بخش قابل توجهی از محدودیتهای ناشی از اعضای حجیم خرپا و ایجاد فضای مناسبتر برای ادامه عملیات اجرایی بود.
مرحله نهایی خاکبرداری؛ چالش اصلی اجرا
یکی از مهمترین چالشهای پروژه، اجرای مرحله نهایی خاکبرداری بود.
با توجه به عمق ۱۳ متری گود، در مراحل پایانی فضای کاری محدودتر شده و دسترسی ماشینآلات و تجهیزات به کف گود دشوارتر میشود. از سوی دیگر، در این مرحله بخش قابل توجهی از ارتفاع جداره در معرض اثرات ناشی از عملیات اجرایی قرار دارد و کنترل توالی خاکبرداری و پایدارسازی اهمیت ویژهای پیدا میکند.
در پروژه گلها، عملیات خاکبرداری و پایدارسازی بهصورت مرحلهای و هماهنگ انجام شد تا ضمن حفظ پایداری جدارهها، امکان پیشروی ایمن عملیات تا تراز نهایی گود فراهم شود.
ملاحظات فنی و اجرایی
مهمترین موارد مورد توجه در اجرای پروژه عبارت بودند از:
- کنترل تغییرشکل جدارههای گود ۱۳ متری
- حفاظت از ساختمان قدیمی ضلع جنوبی
- مدیریت ریسک ناشی از مجاورت خیابان و معبر
- اجرای مرحلهای باکسها همزمان با پیشروی گودبرداری
- تأمین دسترسی مناسب برای ماشینآلات
- کنترل دقیق مرحله نهایی خاکبرداری
- پایش مستمر وضعیت جدارهها
- هماهنگی میان عملیات خاکبرداری و پایدارسازی
نتیجه پروژه
پروژه گلها نمونهای از کاربرد سیستم باکسینگ در یک گود عمیق شهری با شرایط پیرامونی حساس است. در این پروژه، استفاده از باکسینگ بهعنوان جایگزین سیستم خرپایی، امکان مدیریت مناسبتر عملیات پایدارسازی در عمق ۱۳ متر را فراهم نمود.
وجود ساختمان قدیمی و آسیبپذیر در ضلع جنوبی، مجاورت خیابان و معبر در اضلاع شمالی و غربی و همچنین دشواری اجرای مرحله نهایی خاکبرداری، پروژه را به یکی از نمونههای چالشبرانگیز پایدارسازی گود تبدیل کرده بود.
مدیریت مرحلهای عملیات و انتخاب راهکار متناسب با شرایط واقعی پروژه، امکان اجرای عملیات گودبرداری و پایدارسازی را با سطح مناسبی از کنترل و ایمنی فراهم نمود.
خدمات ارائهشده توسط ZHIARCO
- بررسی و ارزیابی شرایط پروژه
- طراحی و اجرای سیستم باکسینگ
- پایدارسازی گود عمیق
- مدیریت ریسک ساختمانهای مجاور
- کنترل تغییرشکل جدارهها
- نظارت بر عملیات مرحلهای خاکبرداری
- مدیریت و اجرای مرحله نهایی گودبرداری